Maqedoni
3 dhjetori, Dita Ndërkombëtare e Personave me Aftësi të Kufizuar
03.12.2025 09:02
Sot është Dita Ndërkombëtare e Personave me Aftësi të Kufizuar...

Tre dhjetori shënohet si Dita Ndërkombëtare e Personave me Aftësi të Kufizuara në mbarë botën. Dita festohet për të nxjerrë në pah çështjet që prekin personat me aftësi të kufizuara dhe për të mbrojtur mirëqenien, dinjitetin dhe të drejtat themelore të tyre. Dita Ndërkombëtare e Personave me Aftësi të Kufizuara festohet për të inkurajuar rritjen e inkuadrimit të personave me aftësi të kufizuara në aspektet socio-politike, ekonomike dhe kulturore të jetës.
Në vitin 1976, Asambleja e Përgjithshme e Kombeve të Bashkuara (UNGA) shpalli vitin 1981 si Viti Ndërkombëtar i Personave me Aftësi të Kufizuara (IYDP). Më 6 shkurt 1981, Presidenti amerikan Ronald Reagan bëri të njëjtën gjë. Më pas OKB-ja shpalli 1983-1992 si dekadën e personave me aftësi të kufizuara. Miratimi i 3 dhjetorit si Dita Ndërkombëtare e Personave me Aftësi të Kufizuara ndodhi gjatë mbledhjes plenare të 37-të të OKB-së, më 4 tetor 1992.
Aftësia e kufizuar është një koncept kompleks dhe i shumëanshëm. Kuptimi i tij ndryshon në të gjithë territoret përgjatë konstrukteve të shumta ligjore politike dhe sociale. Aftësitë e kufizuara të tilla si sfidat fizike, sulmet me acid ose gjatësia trupore janë të lehta për t’u identifikuar, por aftësitë e kufizuara si sëmundja mendore, paaftësitë specifike të të mësuarit, dëmtimet e dëgjimit ose autizmi janë relativisht të vështira dhe komplekse për t’u identifikuar pa trajnimin e duhur. Prandaj, aftësia e kufizuar është më komplekse ku na mungojnë simptomat ose kemi manifestime minimale vizuale që mund të identifikohen lehtësisht nga prindërit, mësuesit dhe shoqëria në përgjithësi. Aftësia e kufizuar, në terma të thjeshtë, është një gjendje fizike ose mendore ose të dyja që kufizon lëvizjen, aktivitetet ose ndjenjën e perceptimit të individëve.
